ابلاغ شیوه‌نامه اجرایی ارزیابی و تائید محصولات دانش‌بنیان برای دفاع دکتری دانشگاه آزاد

وحید ضرغامی قائم مقام معاونت تحقیقات، فناوری و نوآوری دانشگاه آزاد اسلامی در گفت‌وگو با خبرگزاری آنا از ابلاغ شیوه نامه ارزیابی و تائید محصولات دانش بنیان و تجاری‌سازی شده توسط معاونت تحقیقات، فناوری و نوآوری دانشگاه آزاد اسلامی برای دفاع از رساله دکتری با هدف صیانت از تولید فناوری‌های محققان و دانشمندان جوان کشور و ایجاد و تقویت زیست بوم فناوری برای دستیابی به دانشگاه نسل چهار و کارآفرین خبر داد.

وی تأکید کرد: ابلاغ این شیوه‌نامه در راستای تحقق مأموریت ‌دانشگاه آزاد اسلامی برای دستیابی به دانشگاه حل مسئله و کارآفرین، بر اساس آئین‌نامه، جامع بازار و سراهای نوآوری دانشگاه آزاد اسلامی و اجرایی سازی ماده (۳) آئین‌نامه دفاع از رساله دکتری صورت گرفت.

ضرغامی ضمن بیان جزئیات و مختصات شیوه‌نامه مذکور خاطرنشان کرد: در راستای تولید دانش فنی، ارائه نمونه محصول اولیه (MVP)/ فروش خدمت بر اساس شاخص‌های معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری برای بررسی فرایند دفاع فناورانه به‌عنوان شرط لازم و کافی محسوب می‌شود.

وی ادامه داد: پس از پیشبرد اهداف به میزان ۵۰ درصد فرایند ثبت شرکت، بر اساس مدل پنجم دستورالعمل مدیریت فعالیت‌های دانش‌بنیان دانشگاه آغاز می‌شود و سهام عمده متعلق به دانشجو به‌عنوان مجری ساخت و تولید دانش فنی خواهد بود.

قائم مقام معاونت تحقیقات، فناوری و نوآوری دانشگاه آزاد اسلامی با بیان اینکه ثبت اولیه شرکت توسط تیم رساله دکتری انجام می‌گیرد و ثبت نهایی شرکت توسط اداره حقوقی صندوق پژوهش و فناوری دانشگاه در چهارچوب مدل پنجم دستورالعمل مدیریت فعالیت‌های دانش‌بنیان دانشگاه صورت می‌پذیرد، تصریح کرد: برای اخذ شرایط دفاع از رساله دکتری، تیم رساله به دو طریق می‌توانند اقدام کنند.

وی ادامه داد: در مدل اول تیم رساله پس از ساخت نمونه اولیه(محصول)/ خدمت (فروش خدمات) متناسب با شاخص¬های موردنظر برای اخذ تائیدیه مجوز دانش‌بنیان اقدامات لازم را از طریق سامانه معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری برای دریافت تائیدیه مجوز دانش‌بنیان انجام می‌دهد.

ضرغامی در تشریح مدل دوم خاطرنشان کرد: تیم رساله پس از ساخت نمونه اولیه/ فروش خدمات، درخواست بررسی سطح دانش‌بنیانی محصول یا خدمات خود را پس از تأیید معاونت پژوهش و فناوری واحد ذی‌ربط از طریق سامانه ساجد به دبیرخانه شورای مدیریت فعالیت‌های دانش‌بنیان دانشگاه ارسال می‌کند، دبیرخانه شورا کمیته‌ای متشکل از سه نفر از اعضای شورای مدیریت فعالیت‌های دانش‌بنیان و چهار نفر از اساتید دارای تخصص لازم در زمینه محصول رساله دکتری را تشکیل داده و بر اساس معیارهای زیر کفایت سطح دانش‌بنیانی محصول /خدمات را دو گروه یک و دو تعیین می‌کند.

وی بر لزوم متوسط به بالا بودن سطح فناوری کالا یا خدمات تاکید کرد و افزود: کالا یا خدمات نباید به گونه ای باشد که کپی‌برداری از آن به‌آسانی میسر گردد، حاصل از فعالیت‌های تحقیق و توسعه تیم خبره برای کسب‌وکار باشد، کارکرد/خواص پیچیده در محصول ایجاد شود و از سوی دیگر کارکرد/خواص پیچیده در محصول فراهم شود. از سوی دیگر، تولید محصول حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی باشد به‌طوری‌که قابلیت بررسی فنی را داشته باشد و و در نهایت تولید محصول /خدمت توسط تیم رساله به شفافی قابل احصاء باشد.

ضرغامی همچنین از اعطای کفایت سطح یک دانش‌بنیانی به گروه محصولات اولویت‌دار دانشگاه آزاد اسلامی خبر داد و گفت: به منظور تسهیل امور، شورای مدیریت فعالیت‌های دانش بنیان دانشگاه می‌تواند وظایف ذکر شده در این دستورالعمل را به شورای مدیریت دانش‌بنیان استان و زیر ساخت دبیرخانه آن، واگذار کند در نهایت تصمیمات شورای استانی، با تائید معاونت تحقیقات، فناوری و نوآوری مشروعیت اجرایی پیدا خواهد کرد و بدون کسب تائیدیه فاقد هرگونه اعتبار است.

ضرغامی تعیین سطح فناوری را براساس دو مولفه فیزیکی (محصولات، ابزارها، تجهیزها، طرح‌ها، تکنیک‌ها و …) و مولفه اطلاعاتی (مهارت در مدیریت، بازاریابی، تولید، کنترل کیفیت، قابلیت اطمینان و زمینه کاری) دانست و گفت: این مهم باید در یکی از سطوح فناوری (TRL) 4 تا ۹ تعیین جایگاه شود.

قائم مقام معاونت تحقیقات، فناوری و نوآوری دانشگاه در پایان تاکید کرد: معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه منوط به ارائه مستندات لازم، مجوز دانش بیان شرکت‌های دانش بیان سطح یک را بالاتر از ۷ امتیاز پژوهشی و شرکت دانش‌بنیان سطح دو را برابر کسب ۷ امتیاز پژوهشی به‌حساب آورده و مجوز کفایت علمی لازم برای دفاع از رساله دکتری را برای متقاضی صادر می‌کند.